confinement

📋 Hesaplayıcı Kullanım Kılavuzu

Bu kılavuz kolonların FRP ile sarılarak eksenel kapasite açısından güçlendirilmesi hesaplayıcısının nasıl kullanılacağını açıklar.

1️⃣ Adım 1: Kesit Tipi Seçimi

• Dikdörtgen Kesit: Kare veya dikdörtgen kolon kesitleri için seçin
• Dairesel Kesit: Yuvarlak kolon kesitleri için seçin

2️⃣ Adım 2: Kesit Geometrisi

🔲 Dikdörtgen Kesitler İçin:

• Genişlik (b): Kolon kesit genişliği mm cinsinden
• Derinlik (h): Kolon kesit derinliği mm cinsinden
• Pas Payı: Beton örtü kalınlığı mm cinsinden
• Köşe Yarıçapı (rc): Köşe yuvarlatma yarıçapı mm - sarma etkinliği için kritik (genellikle 20-50mm)

⭕ Dairesel Kesitler İçin:

• Çap (D): Kolon kesit çapı mm cinsinden
• Pas Payı: Beton örtü kalınlığı mm cinsinden

3️⃣ Adım 3: Mevcut Donatılar

• Donatı Çapı: Boyuna donatı çapı mm cinsinden (⌀8-⌀32)
• Donatı Sayısı: Toplam boyuna donatı adedi (4-32 adet)
• Hesaplanan Donatı Alanı (As): Otomatik hesaplanan toplam donatı alanı mm² (n × π × (d/2)²)

4️⃣ Adım 4: Malzeme Özellikleri

• Beton Sınıfı: Mevcut betonun sınıfını seçin (C20, C25, C30, vb.)
• Beton Basınç Dayanımı (fck): Karakteristik beton basınç dayanımı MPa cinsinden
• Güvenlik Faktörü (FC): Malzeme kalite kontrol düzeyi (1.0-1.35, genellikle 1.0)

5️⃣ Adım 5: FRP Malzeme Özellikleri

• Fiber Tipi: Karbon, Cam veya Bazalt fiber - özellikleri otomatik yüklenir
• Elastisite Modülü (Ef): FRP elastisite modülü GPa cinsinden
• Çekme Dayanımı (ff): FRP çekme dayanımı MPa cinsinden
• Katman Kalınlığı (tf): Tek katman FRP kalınlığı mm cinsinden
• Fiber Genişliği (bf): FRP şerit genişliği mm - tam sarma için tüm çevreyi kaplayacak şekilde
• Katman Sayısı: FRP katman adedi (1-10), toplam kalınlık otomatik hesaplanır
• Ortam Şartları: İç ortam, Dış ortam veya Agresif ortam seçin
• Sarma Açısı (α): 90° Çevresel sarım veya 45° Helisel sarım

6️⃣ Adım 6: Ankraj Parametreleri

• Ankraj Boyu (La): FRP ankraj uzunluğu mm (minimum 100mm, önerilen 150mm)
• Bindirme Boyu: FRP şeritlerin bindirme uzunluğu mm (minimum 100mm, önerilen 150mm)
• Yapışma Dayanımı: FRP-beton arası yapışma dayanımı MPa (genellikle 2.5 MPa)

7️⃣ Adım 7: Yükleme Durumu

• Hesap Eksenel Kuvveti (Ned): Kolona gelen tasarım eksenel yükü kN cinsinden
• Servis Eksenel Kuvveti: Servis yük seviyesindeki eksenel kuvvet kN cinsinden

8️⃣ Adım 8: Hesaplama ve Değerlendirme

1. Tüm parametreleri doğru girdikten sonra "Hesapla" butonuna basın
2. Mevcut ve güçlendirilmiş kapasiteler hesaplanır
3. Sarınım basıncı ve etkinlik faktörleri belirlenir
4. Güvenlik kontrolleri yapılır ve sonuçlar değerlendirilir

💡 Pratik İpuçları

• • Dairesel kesitler dikdörtgen kesitlerden daha etkilidir (etkinlik faktörü = 1.0)
• • Köşe yarıçapı (rc) sarma etkinliği için kritiktir - minimum 20mm önerilir
• • 90° çevresel sarım en etkili yöntemdir
• • Fiber genişliği (bf) tam çevre boyunca kesintisiz sarım sağlamalıdır
• • Ankraj ve bindirme boyu minimum 100mm, ideal 150mm olmalı

📊 Sonuçları Anlama

• Orijinal Kapasite: FRP olmadan kolonun eksenel kapasitesi (kN)
• Nihai Eksenel Kapasite: FRP sarma sonrası güçlendirilmiş eksenel kapasite (kN)
• Kapasite Artışı: FRP ile sağlanan kapasite artışı kN ve % olarak
• Kullanım Oranı: Ned/Kapasite oranı (<1.0 güvenli)
• Beton/Çelik/FRP Kuvvetleri: Kapasiteye katkıda bulunan bireysel kuvvet bileşenleri (kN)
• Gerekli/Mevcut Ankraj Uzunluğu: Ankraj doğrulama sonuçları
• Genel Değerlendirme: Tasarımın başarı durumu (BAŞARILI/WARNING/BAŞARISIZ)

🎯 Tasarım Kriterleri

• • Kullanım oranı < 0.9 olmalıdır (güvenli tasarım)
• • Kapasite artışı minimum %10 olmalıdır
• • Dikdörtgen kesitlerde köşe yarıçapı (rc) şarttır - minimum 20mm
• • Ankraj uzunluğu gerekli uzunluğa eşit veya fazla olmalıdır
• • Yapışma dayanımı minimum 2.5 MPa olmalıdır

⚡ Özel Durumlar

• Kısa Kolonlar: L/D < 4 olan kolonlarda FRP sarma çok etkilidir
• Narinlik Etkisi: L/D > 12 olan kolonlarda burkulma etkisi nedeniyle etkinlik azalır
• Kesit Şekli Etkinliği: Dairesel (keff=1.0) > Kare > Dikdörtgen sıralaması
• Sarma Açısı: 90° çevresel sarım en yüksek etkinliği sağlar

❌ Sık Yapılan Hatalar

• • Köşe yarıçapını (rc) ihmal etmek veya çok küçük seçmek
• • Fiber genişliğini (bf) yetersiz bırakarak kesintili sarım yapmak
• • Ankraj ve bindirme boylarını minimum değerlerin altında tutmak
• • Pas payını yanlış girerek etkili kesit boyutlarını hatalı hesaplamak